31-07-2020

TBH eindcontrole voor het inwinteren

Op deze foto zie je de darren helemaal rechts buiten op de vliegplank zitten. Ze worden in deze tijd van het jaar uit het broednest verdreven. Bij de controle van een TBH-volk op 31 juli kwam ik nauwelijks nog darren tegen in dit volk. Blijkbaar heeft de darrenuitzetting al plaats gevonden. Het woord darrenslacht is niet juist gekozen. De oude en versleten darren worden gewoon buiten de deur gezet. Ook niet leuk, maar toch minder wreed.  

Bij deze laatste zomerse controle kijk ik vooral naar de gezondheid van het volk, de moergoedheid en de voervoorraad. Aan de bijen en het broed kan een ervaren oog ook de ernst van de varroabesmetting vaststellen. Zonodig kun je dit oordeel objectiveren door een monster bijen te onderzoeken. Eind augustus zal ik dat nog doen. Tijdens het terughangen van de raten heb ik de verzegelde zomerhoning geinventarisseeerd. Een blokje van 1 dm2 aan beide kanten verzegeld weegt 370 gram gemiddeld. Ik telde zo'n 25 van die blokjes, samen is dat 9 kilo zomerhoning. Nog ongeveer 7 tot 8 kilo suiker inkopen en als suikerwater voeren, dan hebben ze bij elkaar zo'n 18 kilo wintervoer. Zeven tot acht kilo suiker inclusief 20% water wordt namelijk ongeveer 9 kilo wintervoer. Medio augustus begin ik met 1 portie per week. Het grooste deel voer ik in de tweede week van september. Tot die tijd mogen ze het broednest nog in stand houden, waaruit de langlevende winterbijen geboren worden. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt

Reacties

  • Kees Boersma

    31-07-2020 om 23:30

    Een deel van de geperste honing wil ik weer terug geven aan de bijen. Wat is de verhouding honing en water? Ik neem aan dat je geen onverdunde honing terug geeft aan de bijen.

    Kees, ik voeg er ongeveer 70%volume handwarm water aan toe. Dan nemen ze het goed op. Groet, Ben

  • J El

    01-08-2020 om 00:41

    Mijn bijen gaan met 1 week naar de heide, hoe kan ik dat regelen met de varroabestrijding?, ik heb thymovar, maar kan ik dat er in 1 week nog behandelen?

    J El, leg het er maar een week op en op de hei er direct afhalen en later in september thuis weer verder gaan.
    Groet, Ben

  • Ed Rietdijk

    01-08-2020 om 09:25

    Hallo Ben,
    Samen met mijn schoonzoon heb ik een TBH kast gekocht en die kunnen we half augustus ophalen. Ik heb een heel mooi volkje in een 10 ramer zitten die ik als zwerm heb verkregen. Is er nu nog tijd genoeg om dat volk hun raten uit te laten bouwen in de TBH kast en vertrouwd de winter in te laten gaan of kunnen we met deze exercitie beter tot ná de inwintering wachten? Vriendelijke groet, Ed

    Ed, je kan de ramen nog wel overzetten en direct beginnen te voeren zodat ze nog wat herstellen en bouwen. Echter het is een klusje!!! Moer in nicot kooitje doen. Bijen afslaan in een emmer en de raat vlak leggen op broodplank en onder het midden van de zijlatten doorsnijden (incl draad) zodat tevens de onderlat weg is plus de helft van de zijlatten. Deze kun je nu aan de toplat van de tbh vastschroeven of binden. Waarschijnlijk ook nog hoekjes en een reepje afsnijden van de onderkant.
    Zo alle tien ramen doen en vervolgens de moer in kooitje met een beetje suikerdeeg zonder clipje tussen twee broedraten hangen en de emmer met bijen op de bodem naast de raten storten. Voeren kun je via een bakje op de bodem met takjes of strootjes erin.
    Succes, mocht je het niet aandurven dan wachten tot het voorjaar. ;-). Op voorgaande video's van mij kun je zo'n tbh-volk bekijken. PS het is geen klus voor beginners.....Groet, Ben

  • Petra

    01-08-2020 om 09:50

    En als je al op de hei staat?
    Wanneer behandel je dan met thymovar?
    Nu en na de bloei of pas na de bloei?
    Groetjes Petra

    Petra, zodra je ergens staat met de honingbakken erop, dan behandel je niet. Dus bij terugkomst hk's eraf en gelijk gaan behandelen. Thymovar behandeling duurt echter lang (2 x 3 weken). Groet, Ben

  • joost

    01-08-2020 om 11:56

    Dag Ben,
    Wat een prachtige rustgevende video heb je weer gemaakt. Ik was er zo enthousiast over dat ik meteen het hoofdstuk uit jouw boek over TBH gelezen heb , want het is echt schitterend om zo natuurlijk te imkeren. Ik denk dat ik het volgend jaar maar eens ga proberen. Een vraag over het erfelijk gedrag van bijen. Ik werk al jaren met F1 Buckfastmoeren en selecteer de volken altijd op zachtaardigheid. Jij hebt het in deze video over aanparen van vreemde darren, maar wat gebeurt er eigenlijk als een Buckfastmoer paart met bv. een zachtaardige Carnica dar. Blijft zo'n eigenschap dan behouden of kan hier dan toch gedragsverandering plaatsvinden. Met andere woorden als iedere imker op zachtaardigheid selecteert, heb je dan met een paar jaar alleen nog maar zachtaardige volken?

    Joost, ik kan allebei je vragen met ja beantwoorden. Je moet met deze kruisingen echter niet verder telen. Dus steeds met dochters van raszuivere moeren verder gaan. In Groningen/Duitsland zijn de kruisingen uitgebreid getest. Prima zachtaardige bijen. Groet, Ben

  • Bert H

    01-08-2020 om 12:01

    dag Ben,
    Al geruime tijd volg ik je fraaie en leerzame video's. Veel waardering en dank daarvoor. Ik ben dit jaar weer gestart met bijenhouden, heb enkele kasten met bijen overgenomen van een "stopper" en hoop volgend voorjaar de omslag te maken naar natuurbouw . Ik ben gestart met voorzichtig voeren en inwinteren van 4 volken. Nogmaals dank voor de vele info . ik blijf je volgen en leren.

  • Bendicks

    01-08-2020 om 15:18

    Hallo Ben, ik wil een blok behandeling doen met Varromed en de eerste keer kan 3 of 4 augustus wel maar 6 dagen later is het erg warm. Is het verstandig om te wachten met behandelen tot de temperatuur daalt of nu een keer behandelen en later in augustus de andere 2 keer.

    Bendicks, probeer even de website van Vital Europe te raadplegen over hogere temperaturen bij VarroMed gebruik. Volgens mij kan het geen kwaad. Maar ik weet het niet zeker. Kom je er niet uit dan plaats je nog maar een keer een blogreactie dan zoek ik het wel op. Groet, Ben

  • PimS

    01-08-2020 om 15:34

    Ik wil de bijen naar de heide brengen maar alle kasten hebben in de nacht een dikke baard van bijen op de voorkant van de kast zitten. Ik heb water geneveld maar ze kruipen nauwelijks naar binnen. Hoe kan ik dat het beste aanpakken zodat ze naar binnen gaan.?Volken zijn mooi sterk en goed voor naar de heide brengen.

    Pim, heb je schuifladen er al uitgehaald? Dat helpt vaak wel. Anders moet je maandag of dinsdag reizen dan is het 21 graden. De beste kans dat ze binnen zitten is s morgens vroeg. Dus dat wordt vroeg opstaan ;-). Ik heb ook wel eens gereisd (huiswaarts) met een baard op de kast. De bijen bleven nog zitten ook ;-). Groet, Ben

  • Natasja Dankers

    01-08-2020 om 19:33

    Ben nog een vraag ik laat mijn bijen overwinteren op hun eigen honing, in een spaarkast nou moet ik evt behandelen tegen varroa, daar gebruik ik apiquard voor maar kan ik dan de hk laten staan tijdens de behandeling met bv een lege hk ertussen of moet de hk eraf?
    Groetjes Natasja

    Natasja, beiden is goed. Lege hk ertussen en dan behandelen. Residuen van tijmolie komen in de was terecht en niet in de honing. Groet, Ben

  • Bendicks

    01-08-2020 om 21:48

    Hoi Ben, op de website van Bee Vital staat dat je het middel in alle seizoenen kan gebruiken maar daar worden geen temperaturen bij vermeld. Gezien de werkzame stoffen: mierenzuur en oxaalzuur lijkt het mij niet goed dit bij 30 graden te gebruiken.Wat zou je zelf doen als je 3 behandelingen wil uitvoeren?

    Bendicks, het gebruik is temperatuur onafhankelijk volgens de flyer van Bee Vital. Dus ik zou het gewoon druppelen ook bij 30 graden. Er zit maar 0,5% mierenzuur in. Groet, Ben

  • Jeanne de Zeeuw

    02-08-2020 om 12:05

    Beste Ben
    Wat zou op dit moment nog je aktie kunnen zijn wanneer er naar alle waarschijnlijkheid geen moer meer aanwezig is. En komt het volk de winter door?
    Groet, Jeannet

    Jeanne,
    Actie 1 een raam open broed erin hangen en na 5 dagen checken op redcellen.
    Actie 2 wel redcellen? Wegbreken en verenigen met een ander volkje of een leggende moer invoeren via nicot kluisje.
    Geen redcellen? Na 10 dagen nog eens kijken, vermoedelijk is de nieuwe moer dan wel aan de leg. Groet, Ben

  • Gerrit

    02-08-2020 om 12:41

    Hallo Ben.
    Iets heel iets anders. Ik heb nu 3 jaar bijen. Het laatste jaar is het werken in de bijen behoorlijk moeilijk omdat ze steeds agressiever worden. Ze hebben zeker 3 ramen voeding, het is rustig en er zijn geen onaangename veranderingen en gebeurtenissen. Ook meerdere buren zijn gestoken, hoogstwaarschijnlijk door onze bijen. Ik heb de normale Hollandse Bij.
    Ik overweeg om de bijen om te wisselen voor Carnica bijen. Wanneer ik zie hoe u omgaat met de bijen is dat wat ik voor ogen heb. Na rondvraag bij andere imkers is wel gebleken dat de bijen dit jaar wat agressiever zijn dan andere jaren. Wat is uw mening, advies? Alvast dank voor uw antwoord.

    Gerrit, waarschijnlijk zijn de darren van een andere imker of van wilde volken de oorzaak van de toenemende agressiviteit. Lastig probleem.
    Je kan alle volken omzetten naar Carnica of Buckfast. Dat betekent volgend jaar mei koninginnenteelt gaan bedrijven of moertjes kopen en invoeren in 9-daags oude redcelloze broedafleggers.
    De oude volken na de voorjaarsoogst of zomeroogst proberen te verkopen en met de nieuwe afleggers verder gaan.
    Weet dat als je met een specifiek ras begint, je wel steeds nieuwe F1's moet introduceren. Want F3's kunnen weer minder plezierig zijn. Het blijft een kwestie van teelt en selectie. Overigens kan dit ook met bastaard bijen, maar het gedrag is dan slechter voorspelbaar.
    Groet, Ben

  • Jos Snoek

    02-08-2020 om 19:29

    Hallo Ben,
    Even een vraag die niets met dit blog te maken heeft. Ik heb ca. 40 ramen met wintervoer over en deze ingevroren. Kan ik deze in de loop van deze maand (ontdooid) terug geven aan de bijen als begin van het inwinteren?

    Ha Jos, zeker! Groet, Ben

  • Lineke

    03-08-2020 om 13:59

    Hoi Ben, ik heb weer even je advies nodig. Dit jaar heeft mijn volk voor het eerst gezwermd. Ik denk dat ik de 1e zwerm met de oude moer gemist heb, maar de zwerm daarna heb ik gevangen en in een kast geplaatst. In de oude kast heb ik vervolgens alle doppen behalve 1 gebroken. De dag erna hoorde ik een tuter en kwaker, dus ik was bang voor nog een zwerm, maar dat is volgens mij niet gebeurd. Vervolgens heb ik beide volken 5 weken met rust gelaten en gisteren voor het eerst gecontroleerd.

    Het zwermpje wat ik gevangen had bezet nu 5 ramen, waarvan 3 ramen aan beide zijden volledig gevuld waren met een mooie plak gesloten broed. Ook was er jong broed aanwezig. Dus deze moer is goed aan de leg. Echter, het volkje heeft nu iets te veel ruimte. Ze zitten in een 10-raams kast, bezetten dus nu maar 5 straatjes. Er bovenop staat ook nog een HK, omdat ik ze daarmee gevoerd heb 3 dagen na de vangst (daar hebben ze trouwens goed gebruik van gemaakt, want er zat nu niet veel honing meer in). Ik heb helaas geen kleinere kast. Wat moet ik nu doen, gewoon wachten, kijken of het volk voor de winter nog groter wordt en dan de ramen die ze bezetten opsluiten tussen sluitblokken? En wanneer moet ik beginnen met inwinteren? Hoeveel voer moeten ze hebben? Kan ik de HK gewoon erop laten staan, of is dat echt te veel ruimte en moet ik die onderop zetten om leeg te laten eten (met het risico dat de K er eitjes in gaat leggen), daarna weghalen en ze inwinteren op 1 BK in plaats van BK+HK?

    Het andere volk staat nu nog op 2BK en 1HK. De HK is nagenoeg vol, dus dat wou ik nog even afwachten of ze het zelf vol genoeg krijgen voordat ik ga bijvoeren. Zij zitten ook te ruim in hun huisje en ik wil ze terugzetten naar 1BK+1HK. Op dit moment zat er nog broed in de onderste BK. Kan ik het nog even afwachten in de hoop dat ze zich vanzelf terugtrekken naar 1 BK. En anders zelf alle broedramen overhangen naar 1 BK en de overige ramen en BK wegnemen? Er zaten trouwens nog veel darren in dit volk en zelf nog wat darrenbroed! Verder mooie plakken gesloten en aan de randen jong werksterbroed, dus ik denk toch dat alles goed is.

    Ook heb ik op de varrolade een aantal keer mijten geteld, maar nagenoeg geen mijten gevonden; af en toe 1 of 2. Dus ik wilde eigenlijk niet bestrijden. Wellicht van de winter de oxaalzuurbehandeling, als ik dan wel mijten op de lade vind.

    Heel veel vragen, maar ik hoop dat u me weer op weg kunt helpen. Dank alvast!

    hartelijke groet, Lineke

    Ha Lineke, ik zou in volk 1 nu al sluitblokken hangen, en het aantal ramen terugbrengen naar 7. Tevens zou ik de honingkamer wegnemen en vervangen door een 2,5 kilo pak suikerdeeg op het voergat. Misschien het beste om dit te doen na de hitteperiode omdat tijdens de hitte het suikerdeeg te zacht wordt. Misschien kun je de meest gevulde HK-ramen toevoegen aan de HK van volk 2 of anders maar slingeren en voeren aan volk 2?
    Het volk 1 zal pas weer gaan groeien wanneer het gesloten broed uitloopt. Misschien kun je over 2 a 3 weken nog een 8e raam toevoegen aan de 7 ramen, zodat je op 8 ramen kunt inwinteren. Ik zou ze pas eind augustus gaan inwinteren met ongeveer 10 kilo kristalsuiker. Dat geeft 12 kilo wintervoer.
    Bij volk 2 verwacht ik dat de onderste BK over drie weken wel broedvrij zal zijn, mits er nu uitsluitend gesloten broed in zit en het broednest grotendeels in de bovenste bak zit.
    De darren zitten nog in dit volk omdat het later begonnen is met zijn ontwikkeling. Die worden dus later afgestoten.

    De mijtendruk is laag vanwege de broedstop in beide volken. De mijtenvoortplanting staat dan stil en er lopen veel meer steriele bejaarde mijten rond. Gelijk heb je om de behandeling in dit geval uit te stellen tot eind november. Valt er slechts 1 mijt per dag medio november dan kun je die behandeling ook overslaan. Groet, Ben

  • Don Kooijman

    03-08-2020 om 14:12

    Hallo Ben,
    Ik wil op 1 volk de honingkamer laten staan als voer maar ik moet ze ook nog behandelen met Thymovar, moet ik de honingkamer er toch afhalen of kan ik deze in dit geval laten staan.
    Groet, Don

    Don, indien je een lege hk tijdelijk onder de volle hk zet, kun je de thymovar plaatjes op de toplatten van de bk plaatsen. Plaats de thymovar wel aan de rand van het broednest, NIET op het broed, want dan krijg je schade aan het broed.
    Groet, Ben

  • Lineke

    04-08-2020 om 07:19

    Dank Ben voor je adviezen!

    Ik zal na de hittegolf in volk 1 de sluitblokken plaatsen, de HK afnemen en suikerdeeg op het gat leggen. Eind augustus dan beginnen met inwinteren. Ik doe dat met invertsuiker, hoeveel kg moeten ze daarvan krijgen?

    Volk 2 had nog open en jong broed in de onderste BK. Ik check gewoon over 3-4 weken weer en hang dan eventueel overig broed in de onderste BK over naar de bovenste BK, zodat ze teruggezet worden op 1 BK en 1 HK.

    Nogmaals dank!

    Groet, Lineke

    Lineke, je kunt ze een volle can inverstuiker opvoeren want in een can invertsuiker zit 10,2 kilo suiker en dat wordt ruim 12 kilo wintervoer. Dit geldt alleen wanneer je geen verzegelde honing in de kantramen aantreft anders moet je dit er eerst van de hoeveelheid te geven voer af trekken. Groet, Ben

  • Coen van Schayk

    05-08-2020 om 10:22

    Dag Ben,

    Zou je ook nog een keer een video kunnen maken van het volk in de topkast? Ik ben erg benieuwd hoe het is gegaan met de ruimte die het volk had en de honing oogst.

    Coen, ik ga mijn best doen. Net gepost op You Tube. Groet, Ben

  • Ed Rietdijk

    06-08-2020 om 17:53

    Hallo Ben,
    Stel dat ik het aandurf om mijn volk uit de 10ramer over te zetten naar de nieuwe TBH kast blijven de op maat gemaakte simplex kunstraat ramen dan gewoon zitten of vervang je die voor nieuw uit te bouwen natuurraat latten?
    Groet, Ed

    Ha Ed, ik werk de simplexoverblijfselen er langzaam uit. Na 1 seizoen heb ik ze dan op echte natuurraat. Ik heb laatst nog een video gepost van dit volk. Zie: https://youtu.be/44HZhKoiZgk

    Groet, Ben

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.